Een volle maan, een godin en een koekje met eidooier

Je hebt vast weleens gehoord van Chinees Nieuwjaar. Misschien zelfs van de drakenbootraces. Maar het Midherfstfestival? Grote kans van niet. Toch is dit een van de belangrijkste traditionele feesten in China. Een feest vol symboliek, familiegevoel, maanverering én poëzie met een prachtige link naar de Chinese taal.

Het Midherfstfestival wordt jaarlijks gevierd wanneer de maan op haar volst is, op de 15e dag van de 8e maand van de Chinese maankalender. Dat valt meestal in september of oktober volgens onze kalender. Het is een moment van rust, verbondenheid én culturele rijkdom. In deze blog duiken we in de betekenis van het feest én in het Chinees dat erbij hoort.

De magie van de volle maan

Het Midherfstfestival - Zhongqiujie (中秋节) - wordt gevierd op de 15e dag van de 8e maand van de Chinese maankalender. Precies op het moment dat de maan op haar volst is. Die ronde maan staat symbool voor heelheid, harmonie en samenzijn.

In de volksmond hoor je daarom ook wel de naam Tuanyuanjie (团圆节), oftewel: het feest van hereniging. In het Chinees zit dat idee van “rond” en “compleet” diep in de taal:

• yuan = rond / compleet / herenigd
• tuan = samenkomen
• jie = feest

De symboliek is mooi: als de maan compleet is, horen mensen dat ook te zijn. Samen, als familie. In het Chinees zegt men dan ook:
Yueliang yuan, ren tuan yuan (“Als de maan rond is, dan zijn de mensen verenigd”).

Lantaarns, licht en de magie van woorden

Kinderen (en volwassenen) lopen 's avonds met kleurrijke lantaarns, of hangen ze op als versiering. Het Chinese woord voor lantaarn is denglong (灯笼)

• deng = lamp / licht
• long = kooi / omhulsel

Die lantaarns brengen licht in de nacht en symboliseren hoop, toekomst en verbondenheid. Met elkaar en met de natuur. En dan is er nog guìhuā (桂花), osmanthusbloesem, waarvan thee en wijn wordt gemaakt rond deze tijd. Ook dat is geen toeval: de geurige bloemen staan symbool voor harmonie en voorspoed.

Verhalen onder de maan

Zoals bij veel Chinese festivals, horen er mythen bij. Het bekendste verhaal is dat van Chang’e, de maangodin, en haar man Hou Yi, een befaamde boogschutter. Hij redde ooit de aarde van tien vurige zonnen, maar raakte haar later kwijt aan de hemel, waar zij nu voor eeuwig op de maan woont.

Dit soort verhalen leven voort in poëzie, theater en liedjes. En in mooie, bijna poëtische gelukswensen zoals:

• Zhongqiujie kuaile! – Fijn Midherfstfestival!
• Tuanyuan kuaile! – Gelukkig samenzijn!
• Ren yue yuan man – “Mensen en maan zijn compleet/heel.”

祝你中秋节快乐! (Zhù nǐ zhōngqiūjié kuàilè!)
Fijn Midherfstfestival gewenst!